Menu Zamknij

Przechowywanie danych na nośnikach i zarządzanie ryzykiem

Zarządzanie ryzykiem utraty danych DATA Lab

W dzisiejszym cyfrowym świecie gromadzenie danych jest nieodłączną częścią codzienności zarówno osób prywatnych, jak i przedsiębiorstw czy instytucji. Niezależnie od tego, czy są to prywatne zdjęcia i dokumenty czy krytyczne dane biznesowe, ważne jest, aby przechowywać je w sposób bezpieczny i niezawodny. Istnieje wiele rodzajów nośników danych, z różnymi zaletami i wadami, które należy uwzględnić podczas wyboru odpowiedniego rozwiązania przechowywania danych. Ponadto, przechowywanie dużej ilości danych na jednym nośniku niesie ze sobą pewne ryzyka, których świadomość jest kluczowa dla zarządzania danymi w sposób bezpieczny i efektywny.

Rodzaje nośników danych

1. Dyski Twarde (HDD)
Dyski twarde są powszechnie stosowanymi nośnikami danych zarówno w komputerach osobistych, jak i serwerach. Ich główną zaletą jest duży pojemność oraz stosunkowo niska cena na jednostkę pojemności. Jednakże, dyski twarde są podatne na uszkodzenia mechaniczne, co może prowadzić do utraty danych. Wystarczy jedno fizyczne uszkodzenie głowicy czy innych komponentów, aby dane na dysku mogły być trwale uszkodzone.

2. Dyski SSD
Dyski SSD (Solid State Drive) zyskują coraz większą popularność ze względu na swoją szybkość działania oraz odporność na uszkodzenia mechaniczne. W przeciwieństwie do tradycyjnych dysków twardych, dyski SSD nie posiadają ruchomych części, co sprawia, że są mniej podatne na awarie mechaniczne. Jednakże, ich cena za jednostkę pojemności jest zazwyczaj wyższa, co może stanowić wyzwanie w przypadku przechowywania dużych ilości danych.

3. Pamięci Flash USB
Pamięci Flash USB są przenośnymi nośnikami danych, które cieszą się popularnością ze względu na swoją łatwość użycia i przenoszenia. Jednakże, ich niewielka pojemność oraz delikatna konstrukcja mogą stanowić ryzyko w przypadku przechowywania dużej ilości danych. Ponadto, pamięci Flash USB są podatne na uszkodzenia mechaniczne oraz kradzież lub utratę.

4. Karty Pamięci
Karty pamięci, takie jak karty SD czy microSD, są powszechnie używane w urządzeniach przenośnych, takich jak aparaty fotograficzne czy smartfony. Są one stosunkowo tanie i łatwe w użyciu, ale ich niewielka pojemność oraz ograniczona trwałość mogą być nie wystarczające w gromadzeniu większej ilości danych.

5. Chmura
Usługi przechowywania danych w chmurze, takie jak Google Drive, Dropbox czy Microsoft OneDrive, oferują możliwość przechowywania danych w zdalnym serwerze. Główną zaletą korzystania z usług chmurowych jest możliwość dostępu do danych z dowolnego miejsca i urządzenia z dostępem do internetu. Jednakże, użytkownicy muszą polegać na dostawcy usługi pod względem bezpieczeństwa i prywatności danych.

Ryzyka związane z przechowywaniem dużej ilości danych na jednym nośniku

Przechowywanie dużej ilości danych na jednym nośniku niesie za sobą pewne ryzyka, które mogą prowadzić do utraty danych lub naruszenia prywatności. Poniżej przedstawione są główne ryzyka związane z przechowywaniem dużej ilości danych na jednym nośniku:

  1. Awaria Nośnika: Awaria nośnika danych to stan, w którym urządzenie fizyczne lub logiczne, które przechowuje dane, przestaje działać prawidłowo. Może to obejmować fizyczne uszkodzenia mechaniczne, błędy logiczne, ataki złośliwego oprogramowania, lub inne czynniki, które prowadzą do niemożności dostępu lub odczytu danych. Skutki awarii nośnika mogą być katastrofalne, ponieważ w przypadku braku kopii zapasowych, dane mogą zostać trwale utracone.
  2. Kradzież lub Utrata: Nośniki przenośne, takie jak pamięci Flash USB czy karty pamięci, są podatne na kradzież lub utratę. W przypadku zgubienia nośnika lub jego kradzieży, dane mogą być narażone na nieautoryzowany dostęp.
  3. Ataki Malware: Nośniki danych mogą być podatne na ataki złośliwego oprogramowania, które może uszkodzić lub skraść przechowywane na nich dane. W przypadku infekcji, dane mogą zostać trwale uszkodzone lub skradzione.
  4. Ograniczona Żywotność: Każdy nośnik danych ma ograniczoną żywotność, która może być skrócona przez intensywne użytkowanie lub niewłaściwe przechowywanie. Poniżej przeanalizujemy trwałość popularnych nośników danych :
  • Dyski SSD (Solid State Drive)- Dyski SSD cieszą się rosnącą popularnością dzięki swojej szybkości, odporności na wstrząsy i cichemu działaniu. Trwałość dysków SSD jest głównie określana przez ilość cykli zapisu, które mogą wykonać przed awarią. Komórki pamięci flash w dyskach SSD mają ograniczoną liczbę cykli zapisu, co oznacza, że z czasem mogą ulec degradacji. Jednak nowoczesne technologie zarządzania pamięcią oraz statystycznie większe ilości cykli zapisu sprawiają, że dyski SSD są obecnie wytrzymalsze niż kiedyś. Typowy dysk SSD może przetrwać od kilku do kilkuset terabajtów zapisanych danych, zanim zacznie wykazywać oznaki zużycia.
  •  Dyski HDD (Hard Disk Drive)- Dyski HDD, oparte na technologii wirujących talerzy magnetycznych, są bardziej podatne na zużycie mechaniczne niż dyski SSD. Ich żywotność zależy od wielu czynników, takich jak liczba godzin pracy, temperatury pracy i wstrząsów. Średnia żywotność mechaniczna dysku HDD wynosi zwykle od 3 do 5 lat, ale wiele dysków może działać znacznie dłużej, zwłaszcza jeśli są one odpowiednio konserwowane i regularnie poddawane badaniom kondycji.
  • Karty Pamięci- Karty pamięci, takie jak karty SD i microSD, są powszechnie stosowane w aparatach fotograficznych, kamerach wideo, smartfonach i innych urządzeniach przenośnych. Trwałość kart pamięci zależy od jakości użytych komponentów, sposobu użytkowania i warunków przechowywania. Dobrze wykonana karta pamięci może przetrwać setki tysięcy cykli zapisu, ale niskiej jakości karty mogą ulegać awariom wcześniej.
  • Pendrive’y- czyli pamięci USB, są popularnym sposobem przechowywania i przenoszenia danych. Ich trwałość zależy od jakości komponentów, sposobu użytkowania i warunków przechowywania. Podobnie jak w przypadku kart pamięci, dobrze wykonany pendrive może przetrwać lata użytkowania, ale tańsze modele mogą ulec awarii wcześniej.
  • Telefony- w przypadku telefonów komórkowych, trwałość pamięci zależy od wielu czynników, w tym od jakości pamięci flash, ilości zapisów i odczytów, oraz sposobu użytkowania. Telefony są coraz częściej wyposażane w pamięć flash o wysokiej wydajności, co przekłada się na dłuższą żywotność danych.
  • RAID- macierze RAID są stosowane w celu zwiększenia niezawodności i wydajności przechowywania danych poprzez redundancję. Trwałość macierzy RAID zależy od wielu czynników, takich jak rodzaj użytych dysków, konfiguracja RAID oraz odpowiednie zarządzanie i monitorowanie. Dobrze skonfigurowana i konserwowana macierz RAID może zapewnić wysoką niezawodność i trwałość danych.

5.  Brak Redundancji: Przechowywanie wszystkich danych na jednym nośniku bez odpowiedniej redundancji może prowadzić do utraty danych w przypadku awarii nośnika. Brak regularnych kopii zapasowych może skutkować trwałą utratą danych w przypadku uszkodzenia nośnika.

 

Zarządzanie ryzykiem i wybór odpowiednich rozwiązań

Aby zminimalizować ryzyko związane z przechowywaniem dużej ilości danych na jednym nośniku, ważne jest stosowanie odpowiednich praktyk zarządzania danymi oraz wybór odpowiednich rozwiązań przechowywania danych. Poniżej przedstawione są kilka zaleceń dotyczących zarządzania ryzykiem:

1. Tworzenie Kopii Zapasowych: Regularne tworzenie kopii zapasowych danych na różnych nośnikach oraz ich przechowywanie w różnych lokalizacjach może pomóc w minimalizacji ryzyka utraty danych w przypadku awarii nośnika.
2. Dywersyfikacja Nośników: Zamiast polegania na jednym nośniku danych, warto rozważyć dywersyfikację nośników poprzez przechowywanie danych na różnych rodzajach nośników, takich jak dyski twarde, dyski SSD, pamięci Flash USB czy usługi przechowywania danych w chmurze.
3. Szyfrowanie Danych: Aby zabezpieczyć dane przed nieautoryzowanym dostępem, warto stosować szyfrowanie danych, zwłaszcza w przypadku przechowywania danych na nośnikach przenośnych. Poniżej przedstawiamy listę najbardziej popularnych programów szyfrujących dane.

  • VeraCrypt- VeraCrypt jest jednym z najbardziej popularnych i wszechstronnych programów do szyfrowania danych, który oferuje zaawansowane funkcje i wsparcie dla wielu systemów operacyjnych, w tym Windows, macOS i Linux. VeraCrypt umożliwia tworzenie zaszyfrowanych woluminów, partycji oraz całych dysków, co pozwala użytkownikom na zabezpieczenie swoich danych na różnych poziomach. Program obsługuje różne algorytmy szyfrowania, takie jak AES, Serpent i Twofish, co zapewnia wysoki poziom bezpieczeństwa.
  • BitLocker- BitLocker to narzędzie do szyfrowania danych wbudowane w system operacyjny Windows, które jest dostępne w wyższych edycjach systemu, takich jak Windows 10 Pro i Enterprise. BitLocker umożliwia szyfrowanie całych dysków, partycji oraz urządzeń przenośnych, takich jak pendrive’y, za pomocą silnego algorytmu szyfrowania AES. Program oferuje również funkcje zarządzania kluczami i dostępem, co pozwala użytkownikom na skuteczne zarządzanie zaszyfrowanymi danymi.
  • FileVault- FileVault jest natywnym narzędziem do szyfrowania danych wbudowanym w system operacyjny macOS. Program umożliwia szyfrowanie całego dysku lub wybranych partycji za pomocą algorytmu szyfrowania XTS-AES-128 lub XTS-AES-256. FileVault oferuje również funkcje zarządzania kluczami i dostępem, co pozwala użytkownikom na efektywne zarządzanie zaszyfrowanymi danymi na swoich urządzeniach Mac.
  • TrueCrypt- TrueCrypt był jednym z najpopularniejszych programów do szyfrowania danych, ale jego rozwój został zakończony w 2014 roku. Mimo to, wiele osób nadal korzysta z TrueCrypt lub jego rozwinięcia, takiego jak VeraCrypt, ze względu na jego solidne funkcje szyfrowania i wsparcie dla wielu systemów operacyjnych. TrueCrypt umożliwia tworzenie zaszyfrowanych woluminów, partycji oraz dysków, co pozwala użytkownikom na skuteczną ochronę swoich danych.
  • AxCrypt- AxCrypt jest prostym w obsłudze programem do szyfrowania danych, który jest dostępny na platformy Windows, macOS, Android i iOS. Program umożliwia szyfrowanie pojedynczych plików oraz folderów za pomocą silnego algorytmu szyfrowania AES-256. AxCrypt oferuje również funkcje udostępniania zaszyfrowanych plików oraz monitorowania zmian w plikach, co sprawia, że jest to popularne narzędzie wśród osób poszukujących prostego sposobu na zabezpieczenie swoich danych.

4. Regularne Aktualizacje: Regularne aktualizacje oprogramowania nośników danych oraz stosowanie odpowiednich zabezpieczeń, takich jak antywirusy czy zaporę sieciową, mogą pomóc w minimalizacji ryzyka ataków malware.
5. Monitorowanie i Testowanie: Regularne monitorowanie stanu nośników danych oraz testowanie kopii zapasowych może pomóc w wykryciu ewentualnych problemów i zapobieżeniu utracie danych.

Przechowywanie danych na jednym nośniku wiąże się z różnymi ryzykami, które mogą prowadzić do utraty danych lub naruszenia prywatności. W celu minimalizacji tych ryzyk, ważne jest stosowanie odpowiednich praktyk zarządzania danymi oraz wybór odpowiednich rozwiązań przechowywania danych. Poprzez regularne tworzenie kopii zapasowych, dywersyfikację nośników, stosowanie szyfrowania danych oraz regularne monitorowanie i testowanie nośników danych, można zminimalizować ryzyko utraty danych i zapewnić bezpieczeństwo przechowywanych danych. Jednakże, należy pamiętać, że żaden nośnik danych nie jest całkowicie odporny na awarie, dlatego ważne jest stosowanie wielowarstwowych strategii zabezpieczeń danych.